PPWR 2026 i UC100 – nowe obowiązki dla producentów opakowań od 12 sierpnia 2026 r.

Największa reforma rynku opakowań od 30 lat

Branża opakowaniowa wchodzi obecnie w okres największych zmian regulacyjnych od czasu uchwalenia Dyrektywy 94/62/WE.

Nowe przepisy obejmują praktycznie wszystkich uczestników rynku:

• producentów toreb papierowych,
• producentów kartonów,
• producentów opakowań wysyłkowych,
• drukarnie opakowań,
• importerów opakowań,
• sklepy internetowe,
• producentów żywności,
• dystrybutorów.

Najważniejszym aktem prawnym jest obecnie:

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z dnia 19 grudnia 2024 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR).

Historia przepisów opakowaniowych w UE

20 grudnia 1994 r.

Przez ponad trzy dekady podstawowym aktem regulującym gospodarkę opakowaniową była Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych.

Dyrektywa wyznaczała cele dla państw członkowskich, pozostawiając im znaczną swobodę w sposobie ich realizacji.

W efekcie poszczególne kraje stworzyły różne systemy odpowiedzialności producentów, raportowania oraz finansowania gospodarki odpadami.

Początek PPWR

30 listopada 2022 r.

Komisja Europejska opublikowała projekt nowego rozporządzenia PPWR.

Główne cele reformy:

• ograniczenie ilości odpadów opakowaniowych,
• zwiększenie poziomu recyklingu,
• zwiększenie wykorzystania surowców wtórnych,
• ujednolicenie zasad obowiązujących w całej Unii Europejskiej.

Uchwalenie PPWR

19 grudnia 2024 r.

Przyjęto Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych.

22 stycznia 2025 r.

Rozporządzenie zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej jako Dz. Urz. UE L 2025/40.

11 lutego 2025 r.

Rozporządzenie formalnie weszło w życie.

Kiedy PPWR zacznie być stosowane?

Artykuł 71 ust. 2 PPWR

Najważniejszy termin dla przedsiębiorców to 12 sierpnia 2026 r.

Od tego dnia zacznie być stosowana większość przepisów rozporządzenia.

Należy jednak pamiętać, że część regulacji przewiduje odrębne terminy stosowania, dlatego przedsiębiorcy powinni analizować również przepisy szczegółowe.

Dlaczego UE zastąpiła dyrektywę rozporządzeniem?

Motyw 3 PPWR

Unia Europejska wskazała na potrzebę większej harmonizacji rynku opakowań oraz ograniczenia różnic pomiędzy państwami członkowskimi.

W przeciwieństwie do dyrektywy rozporządzenie:

• obowiązuje bezpośrednio we wszystkich krajach UE,
• nie wymaga wdrożenia do prawa krajowego,
• zapewnia bardziej jednolite zasady dla przedsiębiorców działających na rynku europejskim.

Najważniejsze przepisy PPWR dla producentów opakowań

1. Artykuł 5 – substancje w opakowaniach

Artykuł 5 dotyczy substancji obecnych w opakowaniach.

Szczególne znaczenie praktyczne mogą mieć ograniczenia dotyczące PFAS, substancji wzbudzających szczególnie duże obawy oraz substancji mogących wpływać na możliwość recyklingu.

Producent powinien znać skład papieru, tektury, farb drukarskich, klejów, laminatów i powłok ochronnych.

Ma to szczególne znaczenie w przypadku opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością.

2. Artykuł 6 – projektowanie pod recykling

Art. 6 ust. 1 wskazuje, że opakowania mają być projektowane w sposób umożliwiający ich skuteczny recykling.

Ocenie mogą podlegać między innymi: rodzaj papieru, zastosowane kleje, uchwyty, laminaty, folie, nadruki oraz konstrukcja opakowania.

Dla producentów toreb papierowych i kartonów jest to jeden z najważniejszych przepisów całego PPWR.

3. Artykuł 9 – minimalizacja opakowań

Art. 9 ust. 1 wskazuje, że masa i objętość opakowania powinny być ograniczone do minimum niezbędnego do zapewnienia jego funkcji.

Przepis ma przeciwdziałać nadmiernemu pakowaniu, stosowaniu zbyt dużych kartonów oraz niepotrzebnym elementom konstrukcyjnym.

Szczególnie istotny jest dla branży e-commerce.

4. Artykuł 11 – oznakowanie opakowań

Artykuł 11 reguluje zasady oznakowania opakowań.

PPWR przewiduje rozwój systemów oznakowania i identyfikacji opakowań.

W kolejnych latach przedsiębiorcy mogą spotkać się z wymaganiami dotyczącymi oznaczeń materiałowych, informacji dla konsumentów, cyfrowej identyfikacji opakowań oraz rozwiązań wspierających segregację odpadów.

Szczegółowe wymagania będą doprecyzowywane również w aktach wykonawczych Komisji Europejskiej.

5. Artykuł 12 – dokumentacja i deklaracja zgodności

Art. 12 ust. 1 zobowiązuje producenta do sporządzenia dokumentacji potwierdzającej zgodność opakowania z wymaganiami PPWR.

Przykładowa dokumentacja może obejmować rodzaj materiału, gramaturę papieru, skład materiałowy, dane dostawców oraz informacje dotyczące recyklingowalności.

6. Artykuły 39–50 – Rozszerzona Odpowiedzialność Producenta (ROP)

Są to jedne z najważniejszych ekonomicznie przepisów całego rozporządzenia.

Przepisy określają zasady rozszerzonej odpowiedzialności producenta, zgodnie z którymi koszty związane z gospodarowaniem odpadami opakowaniowymi mają być w większym stopniu ponoszone przez podmioty wprowadzające opakowania na rynek.

W praktyce oznacza to, że projektowanie bardziej przyjaznych środowisku opakowań może mieć bezpośredni wpływ na przyszłe koszty przedsiębiorstwa.

Polski projekt UC100

Czym jest UC100?

UC100 to numer projektu ustawy wpisanego do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów.

Projekt ma stworzyć polskie przepisy umożliwiające funkcjonowanie nowego systemu ROP oraz dostosować krajowe regulacje do wymagań PPWR.

Historia projektu UC100

2 czerwca 2025 r. projekt wpisano do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów.

13 sierpnia 2025 r. projekt został opublikowany w Rządowym Centrum Legislacji. Od tego momentu dokument stał się publicznie dostępny.

21 marca 2026 r. opublikowano kolejną wersję projektu po konsultacjach publicznych.

Jest to obecnie jedna z najważniejszych wersji analizowanych przez przedsiębiorców oraz organizacje branżowe.

Czy UC100 już obowiązuje?

Nie.

Na dzień 1 czerwca 2026 r. projekt nie został uchwalony przez Parlament, nie został podpisany przez Prezydenta RP i nie został opublikowany w Dzienniku Ustaw.

Oznacza to, że obecnie obowiązującym aktem prawnym pozostaje PPWR.

Najważniejsze planowane zmiany dla przedsiębiorców

Nowy system ROP

Projekt przewiduje dalsze rozwijanie zasad rozszerzonej odpowiedzialności producenta.

Największe znaczenie będzie miało finansowanie systemu gospodarowania odpadami opakowaniowymi.

Różnicowanie opłat

Projekt zakłada możliwość różnicowania opłat w zależności od rodzaju materiału, możliwości recyklingu oraz wpływu środowiskowego opakowania.

Może to oznaczać korzystniejsze warunki dla opakowań papierowych niż dla opakowań wielomateriałowych.

Obowiązki raportowe

Przedsiębiorcy będą musieli prowadzić szczegółową ewidencję dotyczącą mas opakowań, ilości opakowań oraz rodzajów materiałów.

W praktyce szczególnego znaczenia nabiorą dane dotyczące gramatur, konstrukcji oraz składu materiałowego opakowań.

Sankcje i kontrole

Projekt przewiduje określenie organów kontrolnych, procedur administracyjnych oraz kar za naruszenie obowiązków wynikających z przepisów.

Przewidywany harmonogram zmian

12 sierpnia 2026 r.

Rozpoczęcie stosowania większości przepisów PPWR.

2026–2027

Dalsze prace legislacyjne nad projektem UC100.

2027–2028

Według obecnych założeń i publicznie prezentowanych kierunków reform możliwe jest dalsze wdrażanie nowego modelu ROP w Polsce.

Terminy te mogą jednak ulec zmianie w toku procesu legislacyjnego.

Co producenci opakowań powinni zrobić już teraz?

Przedsiębiorcy powinni rozpocząć przygotowania jeszcze przed pełnym wdrożeniem nowych obowiązków.

1. Przeanalizować konstrukcje opakowań pod kątem recyklingu.
2. Zweryfikować stosowane materiały, kleje i farby.
3. Uporządkować dokumentację techniczną produktów.
4. Przygotować system raportowania mas i rodzajów opakowań.
5. Rozpocząć ocenę kosztów związanych z przyszłym systemem ROP.

Podsumowanie

Najważniejsze przepisy PPWR dla producentów opakowań to:

• Art. 5 – substancje w opakowaniach,
• Art. 6 ust. 1 – projektowanie pod recykling,
• Art. 9 ust. 1 – minimalizacja opakowań,
• Art. 11 – oznakowanie,
• Art. 12 ust. 1 – dokumentacja zgodności,
• Art. 39–50 – rozszerzona odpowiedzialność producenta,
• Art. 71 ust. 2 – stosowanie większości przepisów od 12 sierpnia 2026 r.

Dla producentów toreb papierowych, kartonów oraz opakowań wysyłkowych PPWR oznacza nie tylko nowe obowiązki, ale również szansę biznesową.

Im bardziej recyklingowalne, prostsze materiałowo i zgodne z zasadami gospodarki obiegu zamkniętego będzie opakowanie, tym większa może być jego przewaga konkurencyjna w kolejnych latach.